Quy trình giao ca, chốt ca bán hàng (kèm mẫu biên bản)
Giao ca là 10 phút ngắn nhất trong ngày nhưng quyết định cửa hàng có minh bạch hay không. Bàn giao bằng lời, "tiền để trong két rồi đó", là cách nhanh nhất để mất tiền mà không biết lệch ở ca nào. Một quy trình giao ca rõ ràng giúp mỗi người chỉ chịu trách nhiệm đúng phần của mình.
Giao ca và chốt ca khác nhau thế nào?
- Chốt ca: người đang trực kết thúc ca của mình, tổng hợp doanh thu, đếm tiền, ghi nhận chênh lệch.
- Giao ca: người ca trước bàn giao tiền, hàng, việc dở cho người ca sau, hai bên cùng xác nhận.
- Chốt sổ cuối ngày: ca cuối cùng chốt toàn bộ ngày, quản lý hoặc chủ cửa hàng kiểm lại.
Quy trình giao ca 6 bước
Bước 1: Dừng nhận tiền mặt vào két trong vài phút
Báo trước giờ giao ca, nhờ khách thanh toán bằng mã QR hoặc chờ một chút. Đếm tiền trong lúc két vẫn đang thu thêm là nguồn sai lệch phổ biến nhất.
Bước 2: Xem doanh thu của ca trên phần mềm
Xem các đơn do nhân viên trong ca tạo, ghi lại: tổng doanh thu, phần thu tiền mặt, phần chuyển khoản / QR, phần khách nợ. Trên SOFIN SHOP, báo cáo lọc được theo ngày và có báo cáo riêng theo từng nhân viên.
Bước 3: Đếm tiền két và đối chiếu
Công thức tiền mặt phải có trong két:
Tiền đầu ca + Tiền mặt thu trong ca − Tiền chi từ két (có phiếu chi) = Tiền cuối ca
Đếm theo từng mệnh giá, ghi vào biên bản. Chênh lệch (thừa hay thiếu) đều phải ghi, không "bù cho tròn".
Bước 4: Đối chiếu chuyển khoản
Mở ứng dụng ngân hàng hoặc lịch sử thanh toán QR, so tổng tiền chuyển khoản trong ca với số trên phần mềm. Giao dịch "khách nói đã chuyển" nhưng chưa thấy tiền phải đánh dấu để kiểm tra lại.
Bước 5: Bàn giao hàng và việc dở
- Hàng giá trị cao: đếm nhanh một số mặt hàng dễ mất
- Đơn đang chờ khách lấy, đơn online chưa giao
- Hàng nhà cung cấp sắp giao, hàng sắp hết cần báo nhập
- Sự cố trong ca: khách khiếu nại, hàng đổi trả, thiết bị hỏng
Bước 6: Ký biên bản giao ca
Cả hai người cùng ký. Tiền để lại két cho ca sau (tiền lẻ để thối) ghi rõ số tiền. Phần còn lại cất két sắt hoặc nộp quản lý, cũng có ký nhận.
Mẫu biên bản giao ca
| Mục | Nội dung ghi |
|---|---|
| Ca, ngày | Ca sáng / chiều / tối, ngày …, giờ giao |
| Người giao, người nhận | Họ tên |
| Tiền đầu ca | Số tiền nhận từ ca trước |
| Doanh thu theo phần mềm | Tổng; tiền mặt; chuyển khoản / QR; khách nợ |
| Chi từ két | Tổng tiền, số phiếu chi |
| Tiền mặt thực đếm | Theo mệnh giá và tổng |
| Chênh lệch | Thừa / thiếu bao nhiêu, lý do nếu biết |
| Tiền để lại cho ca sau | Số tiền |
| Bàn giao khác | Đơn chờ, hàng sắp hết, sự cố |
| Chữ ký | Người giao, người nhận |
Biên bản có thể là sổ giấy, nhưng nên chụp ảnh gửi vào nhóm chat của cửa hàng ngay sau khi ký để chủ cửa hàng xem được từ xa.
Xử lý chênh lệch tiền khi giao ca
- Kiểm tra lại ngay: đếm lại tiền, xem có phiếu chi nào chưa ghi, có đơn nào ghi nhầm hình thức thanh toán (tiền mặt thành chuyển khoản hoặc ngược lại) không.
- Tra đơn trong ca: đơn bị huỷ, đơn sửa giá, đơn có giảm giá trong ca là nơi đầu tiên cần xem.
- Ghi nhận dù chưa rõ lý do: chênh lệch nhỏ nhưng lặp lại ở cùng một người hoặc một ca là dấu hiệu quan trọng hơn một lần lệch lớn.
- Áp dụng quy định đã thống nhất về trách nhiệm bồi hoàn, viết rõ từ khi tuyển nhân viên.
Giao ca là một mắt xích trong việc giữ tiền và hàng. Các biện pháp còn lại (kiểm kê, phân quyền, giảm tiền mặt) có trong bài chống thất thoát tại cửa hàng.
Checklist giao ca nhanh
- Tạm dừng thu tiền mặt
- Ghi doanh thu ca theo phần mềm (tiền mặt / chuyển khoản / nợ)
- Đếm tiền két theo mệnh giá, tính chênh lệch
- Đối chiếu chuyển khoản, QR
- Bàn giao đơn chờ, hàng sắp hết, sự cố
- Ký biên bản, chụp ảnh gửi quản lý
Câu hỏi thường gặp
Cửa hàng chỉ có một ca có cần chốt ca không?
Có, dưới dạng chốt sổ cuối ngày. Ngày nào cũng đối chiếu tiền két với doanh thu thì lệch ở ngày nào biết ngay ngày đó, không phải đợi cuối tháng mới phát hiện.
Nên để lại bao nhiêu tiền lẻ cho ca sau?
Một mức cố định, đủ để thối cho vài chục đơn đầu ca, và giữ nguyên mức đó mỗi ngày. Mức cố định giúp đếm nhanh và phát hiện lệch dễ hơn.
Nhân viên ca sau đến muộn thì sao?
Người ca trước vẫn chốt ca của mình và chỉ bàn giao khi người nhận có mặt. Không để két tiền cho người khác "giữ hộ" khi chưa ký nhận.



